Üye Girişi
Kullanıcı :
Şifre :
 
Şavşat.com'a Üye
Değil misiniz ?


Köşkidekiler

Son 25 Üye

Ramazan Yıldırım

Tekin Acı

Seyfettin Özışık

Yaşar Temur

Nuran Aydın

Kadir Yalciner

Şenol Boz

Erdem Altun

Onur Geçkin

Zeki Ekinci

Selçuk Özgür

Mehmet Çiçek

Şeyma Dede

Naim Gümüş

Özbay Demir

Gizem Yazar

Nurbay Demir

ibrahim Büyük

Gökhan Durmuş

Nurbay Gül

Erkan Yılmaz

Nehir Kübra Avcı

Selçuk Gündüz

Ali Osman Yıldız

Özgür Çelik

AnaSayfa
Kültür ve Sanat
Duvar Gazetesi
Haber/Güncel
Mesaj Tahtası
Foto Galeri
iletişim
Şavşat ve Şavşatlılar Rehberi
Şavşat ve Turizm
Şavşat ve Medya

Bugün
23 Kasım 2017 04:44

Şavşat
  DUVAR YAZILARI ...

  KATEGORİK BAŞLIKLAR ...

Mögdam

Şener Altun / 27 Mart 2006 18:23

Batıda sağdıç, doğuda kirve olmak. Sağdıçtan kirveden daha önde memleketimde mögdam olmak.



Güneşte birlikte terlemek, yağmurda beraber ıslanmak, hazanda yaprak döküp baharda gugullanmak, zemheride beraber titreyebilmektir mögdam olmak. Hasadı değil hasada giden yolda emeği paylaşmaktır.



Karakışta külde pişen kartopiyi, taş tuzunun beyazından el değirmeninde ügüdülmişina bandırıp yerken düşünülür, bir dahaki karakışa kadar geçecek zaman ve onca iş. Kapısı kırığ merekdan alaf taşırken sonraki senenin alaflarının nasıl hazırlanacağı düşünülür. O ayaz gecede kükner yarmaçasıynan ısınırken ruğsetiyada bağımcıya yakalanmadan nasıl odun gatürulacağı düşünülür. Boyun mu gatursam torosmu vursam ağacın izini nasıl kaybederim diye düşünülür.



Harodan sapliynan alınırken arpa taneleri tavuğ kuruğlanursa cucullara yetmaz deyi yarısı geriye dökülürken düşünülür arpanın hozanami napızarami ekilacaği. Lobiyanın cencosu bacadan endurulup, onsekiz kiloluğ vita yağı tenekesinden yapma kabda yal yaparken, akla ham düganın yaylada doğacağı akla gelirde, düşünülür yayla yolları.



Uğurlu gün Cuma akşamı yapılan ketenin içine konan yirmibeş kuruş kima çıkacağ telaşı içinde urva kabında unun bittiği fark edilince degirmanın harğı bozuğ, cağcaği bila yoğ deyi düşünülür.



Misafir ağırlanırken çıkarılır tahılın içinden kış armutları ve seneye bol olursa didrona armudi Ardahan yollarına nasıl gidileceği düşünülür. Atın eğeride semeride kopdi diye iç çekilir kantarmasida yoğidi, zincirin bilezigida diye..Misafirin atını kendi atının yerine bağlamıştıda oburları bağarken ağorda ona hem suluğ hemde yatanda arpa saman vermişti tımar ederken kaşaviynan. Biri yer biri bağarsa ağordada kopar kıyamet. Atlar tepişmiş danadamın çışgarı, öküzların bagası dağılmış döşamalar kırılmış. Onları yaparken düşünülür seneye ağbuni zarlamı nafağaynanmı taşısam diye. Tam busırada söylenir nota bilmez sesinan



Dağlarda kar sesi var, Tarlada zar sesi var Kurban olem Şavşeta, İçinda yar sesi var Eğer biri ayıplamasa tamda ıyhu çekerkan düşünülür, dügaları satıpda oğlanın dügününü etmağ.



Ağorda curodan pislanan pantolon alotla yığananda düşünülür, seneye alot çıkarmaya kiminan gedilacağı.



Düşünülür kara kara . kara kara ferah günlerin hayali kurulur. Yağmur çok yağmış yeşillik çok olmuş tarla çayır olmuş adeta. Bir çift öküzle orası tek başına nasıl koşulur diye dert edilirde düşünülür. Pelenk olmağ lazım tadaynan emiynan. Olmazki onların öküzleri ikişar çift hem adamlari çoğ.



Düşünülür baharda zemheriye ermenin yolları. Bir düşünen daha çıkarsa ortak hedefleri, Aslı Kerem Leyla Mecnun kavuşmuş gibi olur. Ortaklık kurulur uzun uzun hayatın paylaşılacak zorlukları konuşulur.



Önce kötanın ğopları zodlanacağ. Kütüklerin korundan biriktirilen kömürle, çekilen körükle birlikte zodlanır ğoplar. Demirciye verilecek para olmadığından birgün ırgat olarak çayır biçmaya anlaşılır ücrette. Bonduruğ sami sambağ tamamlanır Koloşa varana kadar. Mogdamdır artık iki sıkıntılı komşi sıkıntısız dünya işleri için.



Uğurlu bereketli olsun işler diye evin yanında hagoz misali kötana dizilir öküzlerde, iki avuç tağıl sepilir üstlerine öküzün kafasında kırılan yumurta eşliğinde. Mogdamlık başlamıştır koşulan ilk tarlada söylenen horovella. Senin tarlan benim tarlam yok artık, kardeşten daha samimi dosttan daha mert .



Tarlalar sürülür ekinler ekilir tapan edende hergi, öküzler napirdan çekilir hep tapansız yer kalmasın diye. Yayla yolculuğu beraber yapılır kopan mazi, atan maran, şin gibi. Davari birinin çocuğu körpayi birininki otarur.



Çayırlar beraber biçilir.tırpan döganda içilen kaçağ tütün ortağdır. Orsi çakuç zoğaltında bırakılır ertesi güne. Mogdam için yapılan katmer ketesi rençberlik için yayladan gönderilen ağartidan yapılır. Keteler mendila bağlananda en temizine sarılır yamali olsada. Su aliminyum gügümdadur yolda ağır olmasın diya. Hopbodan doldurmazlar guğurt olur diya çeşmeden alırlar suyu. Yığınlar yapılırkende beraberdir mögdamlar. Hele ekinler biçilipde harmana yığılan kuru saplara yağmur değmesin telaşı içinde daha çok ihtiyaç duyar mogdamlar birbirine.



Gemilerle harman döganda pişen kartopiyi su armuduni, sari bantayı beraber yer morbetler.gece tığ makinesı dönüşümlü çevrilir yabalar birlikte sallanır rüzgar arkaya alınırda.



Külüllü tağıl birlikte geçirilir elekten, derede kurulan hopboda yığanan kerdigayı lazut poçoçundan toğunmiş hasıra taşırken beraber ıslanılır poşadan alınan ğarbul altında.



Lazutlar yakın tarlalara ekilmiştir köğta beraber beklemek için. Gece aynı tenekeye vurulur bir uci külde pişen kartopida yanmiş banda dali. Lazut konaları neger misali bağlanırken başlar yayla indirme telaşı. Sevurdan düşülür yola gün ağarırken guguldaşa çıkmak için.Şaşortların yaptığı buğday gevregini beraber yerler kırtlama çayın yanında şor peyniri içina sararak.



Harodaki kerdiga tohumluktan geri kalan buğday, degirmana götürülmeli. Harğı yapanda çekilen kurada kima ilk sıra çıkmışsa onun sırasında ügüdür mogdamlar degirmanciya çaktırmadan.



Ruğsetiyaya beraber gidilir. Ağorun döşemesi mertegi ize uydurulurda ozaman tamamlanır çirpilik tomruğlar bile. Eğer iki üç fazla sepet dokunmuş birkaç kamçı sapi degenek kesilmiş, didronalarda da var ise Ardahan yolları beraber gezilir iki çuval tavuğ yemi için. Hele kurban bayramı yakınsa beraber ortağ olunur o seneki kurbana.



Bütün işler bitip harmana dayama dayatılınca helallaşılır iyi giden işler sonunda. Eğer birileri dedi kodu sokmazsa ocaklardan biri sönene kadar sürer mögdamlık. Kardeşin kardeşe etmediği iyiliği mögdamlar eder birbirine.



Keşke yine köyde olsaydım. Yine öküzün biri tabağlı olsa Nizamettin eminin öküzüde tabağlı arabası yaylada kalmış olsa. Ben ona muhtaç o bana muhtaçda tatlı tatlı sohbet edip kaçağ tütünü beraber içsağ, yuğa ekmega yağ sürüpda yesağ. Gena mögdam olsağ.



Şener Altun, 16.03.2006 tarihli Köyler / Verxunal kısmındaki yazısını bu bölüme içeriği dolayısıyla aktardık. savsat.com web ekibi



Duvar Yazı Yorumları
İMECE'NİN ŞAVŞAT KÖYLÜSÜNCESİ

Polat Aydin / 30 Mart 2006 04:12

Usanmadan değindiğiniz: Mogdam ve benzeri yaşam. Yani köy birlikteliği. Dayanışması bu veya
benzeri şekilde anlatılmalı. Kalemine sağlık. Çocuk
luğumdan gurbetçi oluşuma dek yaşadıklarımı tek
rar yaşadım. Yazılımda bayağı zorluk çekmişsiniz.
Gerçekten zor bir olay. Keşke sabırlı birisi veya şavşat com ekibi yazıyı türkçeleştirse. Yeni nesil
ozaman anlar sanırım. Biz eskiler mest olduk. Tabi kendi adıma. Teşekkürler Şener bey. Polat Aydın
21/07/2007


TEKRAR TEKRAR OKUNULASI BİR YAZI

Sema Özeren / 30 Mart 2006 06:36

Şavşat’ı ve Şavşatlılığı, bu kadar yalın, bu kadar güzel, bu kadar detaylı ve doğru sözlerle ve bu kadar içten anlatan bu güzel yazı için (geçte olsa) size teşekkürler. Gönlünüze yüreğinize sağlık. Hani hislerimize tercüman olmuşsunuz. Bunları derinden hissetmeyen Şavşatlı yoktur heralde ama bu kadar güzel ifade ederek yazıya dökmek her insanın harcı değildir. Aylar önce yazıyı ilk okuduğumda çok beğenmiştim ve halen arada yine açıp okuyorum. Tekrar tekrar okunulası bir yazı Mögdam.


TEŞEKKÜR

Öktem Aydın / 29 Mart 2006 08:13

İnanın bu yazıyı okuduğumda, doduğum tarihten itbaren köyümde yaşdığım tüm anılarım yaşadıklarım bir film şeridi gibi geçti gözümün önünden, o tarihi, o anları, tekrar yaşadım kısa olsada ama bizler o güzelim memlketizin çamurunda yoğrulmuş, sapın samanın tzunu yutmuş, tarlaları koşarken ökzülerin bondruğuna binerken ökzü hakozdan çıkardığımız için kutanı tutan babamdan yediyimiz gortuğları, tarlada öküzün önunde kurulan sabah yemeyi sofralarını unutsak bile belleyimizden asla silip atamayız asla.
Bu memleketin insanı olmaktan gurur duyuyorum. Yaşam şartları bizi savurdu ister istemez gurbete, ne yapalım çuvalduza yumruk vurulmuyor.
MODGAM Yasını yazan arkadaşımıza ve yayınlayan şavşat com ekibine canı gönülden teşekkür ediyorum. Bir sulobanlı olarak.

ÖKTEM AYDIN


İşte Bu.....

Turan Orakçı / 29 Mart 2006 01:16

sitenin 5 aylık abonesiyim. Şavşatı,şavşatlıyı bu kadar duru ve saf anlatan yazı görmedim.
Mögdam adı altında. başarıyı, sevecenliği,paylaşmayı ilmek ilmek dokumus güzel kardeşimiz.
Kendisiyle tanışmak isterdim.
turan2113 @ hotmailcom


  LİNKLER ...
  KATEGORİ İÇERİK LİSTESİ ...
Kültür ve Sanat

Horavel - Xoraw ...

Suat Yüksel'in ...

Selam Sana Mavi ...

8 MART DÜNYA KA ...

Hopadan Ardahan ...

AF ET BENİ KÖYÜ ...

Bir Hiciv Ustas ...

Deryami Baba İl ...

Keklik deresi ...

Gitti Köy Kültü ...

Uluslararası Ka ...

"Sonbahar" kend ...

Kara Lastik ...

Direnç Gülü ...

Yasak ve Dans ...

Gelme Salim ...

Son Fotoğraf ...

Dillerin Savaşı ...

Köy Yollarında. ...

Hekiyalar Diyar ...

Yeri Dolmayanla ...

''...Motorumu s ...

Gün’e Sel ...

Güz Yangını ...

''...Yarin saçl ...

Birgün ...

Dostça Bir Yazı ...

Çoban Ömer ...

Morbet ...

Hızır ...

Duvar Yazısı ve Yorumlarınızı üye girişi yaparak ekleyebilirsiniz ...

Haberler

Duvar Gazetesi

Mesaj Tahtası

Foto Galeri

Kültür&Sanat

Ticari Rehberi

İçerik ve Yorumlarınızı üye girişi yaparak ekleyebilirsiniz ...

  

SAVSAT.COM un kayıtlı 6771 üyesi bulunmaktadır.


Öneri ve İstekleriniz | Çağrı | Katılım ve Katkı | Kullanım Şartları