Şavşat Duvar Gazetesi Tarih

Şavşat Köy İsimleri ve Gürcüce Anlamları

Tetri Şavşeteli

Ah’aldaba (TEPEKÖY) Ah’aldaba Ahaldaba Yeni Kasaba demektir. Ayrıca, buna benzer Gardabani (Dış Kasaba) ve Dabazveli (Eski Kasaba) adlı yerleşim bölgeleri de mevcuttur. Carat (KÖPRÜYAKA) Careti Careti ‘ Car-et-i. Car, bu kelimenin köküdür. Cara yada Cari (Ordu anlamına gelir) kelimeleri ile bağlantılı olabilir. ‘ et- yer belirten Gürcüce ektir. Cvarep (ŞALCI) Cvarebi (Cuarebi) Cvarebi ‘ Cvarilerin (Haçların) olduğu yer demektir. Cvari ‘ Haç anlamına gelir. ÇAĞLAPINAR (H’oh’levi) H’oh’levi ‘ H’oh’l-ev-i. H’oh’ol kök ‘ev- ise ektir. Çartulet (ÇAMLICA) Çartuleti Çartuleti ‘ Çartuli kelimesi Çartva fiilden gelmektedir. Çartul-et-i ‘ Birbirine bağlanan çeşitli coğrafi yerleri ifade etmektedir: vadiler, dereler vs. Çıkta (AKDAMLA) Çih’ta Çih’ta Çih (Çıkmaz)’ların olduğu yer demektir. Çixi ‘ çıkmaz sokak anlamında da kullanılmaktadır. Çisvet (ATALAR) Ts’its’veti Gürcücede Ts’its’vi çam yaprağı demektir. Ts’its’veti, Ts’its’vili yer demektir. Dabatzrul (MEŞELİ) Dabats’ruli Dabats’ruli Dabats’rva fiilinden türenmiş bir kelimedir. Bats’ari- ince ip ve ts’vrili gza - patika yol demektir. Dabats’ruli patika yolların bol olduğu yer demektir. Gürnateli (SUSUZ) Gurnatle (Gurnateli) Gurnateli iki kelimeden ibarettir: Gur-netel-i. Guri Laz-Megrelcede kalp, yürek (Gürcücede Guli) demektir. Guli/Guri merkezi bir yer anlaminda da kullanılmaktadır. Gurnateli merkezinin aydın olduğunu ifade etmektedir. (Gürcücede Nateli - Aydın anlamına gelir) Mamanelis (YAVUZKÖY) Mamanelisi Mamanelisi ‘ Bu köyün adı özel takma ismi olan Mamanela’dan türenmiş olabilir. Burası Mamanela’ya ait yer demekti. Aynı durum Şindi/Şinda ‘ Şindisi kelimelerinde de görülebilir. Merya (VELİKÖY) Meria Meria/Mere. Gürcüce Sözlüğü’nde su kenarı, su kenarındaki düzlük demektir. Bugünkü Gürcüce’de Meria-Belediye anlamında kullanılmaktadır. Mikelet (ÇERMİK) Mikeleti Mikeleti ‘ Mikela’ya ait yer demektir. Mikela-dze Gürcistan’da çok yaygın bir soy adıdır. Muhoban (ÜZÜMLÜ) Muh’obani Muh’obani ‘ Muh’-ovan-i ‘ Muh’aların (Gürcücede Muh’a - Meşe demektir.) olduğu yer. Benzer durum Vaşli ‘ Vaşl-ovan-i, Ç’ala ‘ Ç’al-ovan-i kelimelerinde de görülebilir. Satapliya (OTLUCA) Sataplia Sataplia, Tapli’nin olduğu yer demektir. (Gürcücede Tapli - Bal demektir). Benzer durum Nalia ‘ Sa-nalia, Kaji ‘ Sa-kaj-ia, Mela ‘ Sa-mel-ia kelimelerinde de görülebilir. Satlel (SÖĞÜTLÜ MAH.) Satleli Satleli ‘ Gürcüce, Gatla (Türkçede yontma demektir) fiilinden türemiş bir kelimedir. Tlis ‘ Gatala, Sa-tl-el-i. ‘ el- ekin etkisi ile kökteki a harf çıkarılmıştır. ‘tal- - -tl-. Satleli taş veya ağaç oyma, işleme yeri anlamında kullanılmaktadır. SABZALİ ‘ Bu ad Sabz’eli kelimesinden gelmektedir. Gürcücede Sabz’eli otluk yer, otların kış için saklandığı mereğin Gürcüce adıdır. Seslavur (ZİYARET) Seslauri Bu ad Tsetsh’lauri kelimesinden türenmiş olabilir. Tsetsh’lauri Acara Kobuleti’de bir köyün de adıdır. Tsetsh’lauri ‘ Tsetsh’l-av-ur-i ‘ Tsetsh’l-avi. ‘ Ur- Man-av-i ‘ Man-av-ur-i de olduğu gibi ikinci ektir. Ayrıca, Sesla, Sasela’nın bir şekli olabilir. Sasela bir armut türüdür. Sasela-ur-i Seslauri bu tür armutun olduğu, yetiştiği yer demektir. Sih’izir (KAYADİBİ) Tsih’isz’iri Stih’isz’iri’de iki kelimeden oluşmaktadır. (Tsih’e ‘ Kale ve Z’iri ‘ Dip anlamına gelir). Gürcüstan’da birkaç yerleşim bölgesinin adı Sih’isz’iri (Acara’da ve Mtsh’eya’da) vardır. Sih’iya (YONCALI) Tsih’ia Tsih’ia kelimesi de Tsih’e (Gürcücede Tsih’e- kale demektir)’den türemiştir. Tsih’ia kale gibi bir yer anlamına gelmektedir. Suloban (PINARLI) Sh’lobani Sh’lobani, Msh’al (Gürcücede Armut demektir) kökünden türenmiştir. Msh’alo-oban-i ‘ Sh’alobani ‘Sh’lobani şeklinde. Svirevan (DUTLU) Surevani Surevani ‘ Surovani. Suro-ovan-i. Bu ad hakkında birinci kısmına bakın. Şavket (KARAKÖY) Şavketi Şavketi’de iki kelime vardır. (Şavi ‘ Kara, Siyah anlamına gelmekte ve Kedi ‘ kelimesi de sırt anlamına gelmektedir) Köyün Türkçe adına da ismin birinci kısmından hareketle karaköy adı verilmiştir. Şavta (ŞENKÖY) Şavta Şavta ‘ Burada da kök Şavi kelimesidir. İki kelimeden (Şavi ve Mta- Dağ) ibarettir. Bir diğer versiyon (Şavta ‘ Şavların yaşadığı yer) da olabilir. Tabaketili (YAŞARKÖY) Dabaketili Dabaketili’de de iki kelime (Daba ‘ Kasaba ve Ketili - İyi) vardır. Benzer durum Gare Dabani ‘ Gardabani, Var Ketili ‘ Varketili kelimelerinde de görülmektedir. Tibet (CEVİZLİ) T’beti T’beti ‘ T’b-et-i Gürcücede göllü yer demektir. T’beti, Acara’da da vardır. Ayrıca Gürcüstan’ın diğer bölgelerinde T’abah’mela, T’abats’uri vardır. Tsortsel (ÇAVDARLI) Tsortseli Morfolojiye göre Tsortseli ‘’nin Gürcüce olduğu açıktır. Tsort kök ‘el- ise ektir. Gürcüce de Küçük kırıntılar anlamına gelmektedir. Turmanet (KAYABAŞI) Turmaneti Turmaneti ‘ Turman-et-i. Turman, Gürcüce’de bir özel addır. Turmanidze soyadı da vardır. Turman-et-i Turmaniz’elerin köyü yada onlara ait yer demektir. Vanta (ELMALI) Vanta Vanta’da kök vanidir. Gürcücede Vani, dinlenme, tatil yeri demektir. Eski Gürcücede Vani ev, manastır ve kasaba demekti. Vanta ‘ Vani yer demektir. Vel (CİRİTDÜZÜ) Veli Veli, Gürcücedir ve düz yer, ova ve düz tarla demektir. Verh’unal (KARAAĞAÇ) Verh’vnali Verh’vnali ‘ Verh’v-nar-i Verh’vilerin bol olduğu yer demektir. Benzer durum K’ak’ali ‘ K’ak’lnari, Th’emla- Th’emlnari, Vaşli ‘ Vaşlnari.

Bu İçerik 6334 Kez Görüntülendi

Yorumlar

Sinan Keskin

Kurela dedikleri

Sinan Keskin - 4 Eylül 2012
Kurela(Demirkapı) denilen köyümüze sınırın hemen karşısındaki(Gürcistan’da) akrabalar ‘kvirela’ diyorlar. Türkçedeki karşılığı ‘bağırılan yer’ anlamındadır. Kvirili gürcüce bağırmak anlamındadır. Kvirela ise bağırılan yer.
Nusret Erişti

Şavşat Köy isimleri ve anlamları

Nusret Erişti - 29 Şubat 2012
Şavşat’ın eski köy isimlerinin tamamının Gürcüce oldukları şeklinde bir anlayışla anlamları açıklanmış ve bu arada birçoğunda “böyle olduğu düşünülmektedir” gibi bilimden ve ispattan uzak bir ifade kullanılmış. Elbette ki eski köy isimlerinin birçoğu Gürcüce isimlerdir. Ancak, her isimin sonuna bir “i” harfi eklemekle o isim gürcüce olmaz. Bu topraklarda binlerce yıl Kıpçak ve diğer birçok Türk ırkı da yaşamıştır. Açıklamalardaki birçok hatayı burada tek tek açıklamam çok zor. Kaldı ki bu açıklamayı yapabilmek için o kelimelerin her birinin kök ve eklerinin dil bilimi açısından incelenmesi lazım. Sadece şu Tibet isminin bin yıllık bir Türkçü isim olduğunu, halen dahi Asya’da Tibet isimli bir devletin bile farkında olmamanın nasıl bir ciddiyetten uzak anlayışı temsil ettiğini ve de Tibet isminin sonuna “i” harfi eklemekle Gürcüceye dönmeyeceğini bilmenizi istedim. Saygılarımla. Nusret Erişti.
Okan Büyük

Mokta

Okan Büyük - 26 Ocak 2008
mokta demek “ÖLÜN YERİ” anlamına gelmektedir.
Kamuran Aydın

Köy İsimlerinin Bazıları Yanlış Yazılmış

Kamuran Aydın - 15 Ocak 2008
Sitedeki köylere ait gürcüce veya eski isimlerden bazılarının yanlış yazıldığını düşünüyoru. Örneğin, kireçli köyünün gürcüce karşılığı kötetris değil kvatetris ( beyaz taş ), mısırlı köyünün adı, zağlismer değil, skalsimer (suyun karşısı) olmalı. Çağlayan köyü, hevsrul olmalı. Kamuran Aydın
Lale Gül Subaş Dursun

Annem Artvinli

BEN ARTVİNLİ DEĞİLİM BEN GİRESUNLUYUM... GİRESUN-GÖRELELİYİM... ANNEM ARVLİ... ÇOĞU ARTVİNLİ TANIYORUM ÇOK İYİLER... ANNEMDE GÜRCÜ... HEPİNİZİ ÖPÜYORUM HOŞÇAKALIN ARTVİNLİLER !..
Yaşar Duman

Ube Köyü Unutulmuş - Elbisede Cep, Deniz Kıyısında Koy

Yaşar Duman - 1 Ocak 2006
Ube(OBA)Köyü Gürcüce’de ube (უბე) sözcüğü elbisenin bir parçası (cep gibi) ve deniz koyu anlamında kullanılır. Bu ad köye coğrafi durumundan dolayı verilmiş olabilir. Hocam Oba köyünüde unutmuşsunuz!Saygılar
Nurcan Bulut

Quçen ne anlama geliyor acaba

Nurcan Bulut - 31 Aralık 2005
Quçen’inde ne anlama geldiğini açıklamamışsınız.
Taner Işık

Süles - Sulak

Taner Işık - 31 Aralık 2005
Arkadaşlar çok önemli birkonuya el atmışsınız teşkkür ederim. yanlız çok sayıda köyümüzün eski adının Türkçe karşılığı yok. Ben aşağı koyunludanım namı diğer aşşağki süles bildiğim kadarı ile sulak yer anlamına geliyor. bu konuda aydınlatırsanız sevinirim selamlar Taner IŞIK
Ferhan Altun

Garkulep

Ferhan Altun - 30 Aralık 2005
yav gargulep in anlamı nedur
Mevlüt Çelik

Mori Tomruk Ğele Dere - Tomruklu Dere = Morğel

Mevlüt Çelik - 30 Aralık 2005
KURUDERELİ TANER BEYİN DİKKATİNE KÖYÜNÜZ İSMİ KASITLI YORUMLANMAMİŞ DENEMEZ ÇUNKU ÇOĞU KÖYLER YOKKİ AMA BEN BİR GÜRCÜ OLARAK SIZI AYDINLATAYIM İSTERSENİZ İKİ ANLAMDA İNCELENEBİLİR MORĞEL MORİ TOMRUK ANLAMINDADIR ĞELE DERE ANLAMINI TAŞIR TOMRUKLU DERE OLARAK BİRLEŞTİRİLEBİLİR.
Taner Sancar

Morğel ???

Taner Sancar - 30 Aralık 2005
BU LİSTE OLUŞTURULURKEN BAZI KÖYLERİMİZİN İSİMLERİNİN YAZILMAMASI GERÇEKTEN ÇOK İLGİNÇ. KASIT ARAMAK İSTEMİYORUM AMA KURUDERE’NİN UNUTULMUŞ OLMASI DA İMKANSIZ.... TANER SANCAR

Mama (anne) Eli (diyar) - Mamanelis

- 29 Aralık 2005
Ben Ayhan DURSUN mamanelis bizim bildiğimiz mama (anne) (eli) de diyar birleştirirsek anne diyarı anlamında biliyordum ama sizin açıklamalarınızla daha çok andınlanmış olduk tüm emeği geçen herkese selamlar
Fahriye Yılmaz

Ankliya - Ansliluğ - Yeşil Vadi Demek

Fahriye Yılmaz - 29 Aralık 2005
Ankliya ansli dıye bir bitkinin yaygın olduğu yer anlamında diğer bir anlamıda yeşil vadi demek
Vedat Demir

AĞALDABADA Daba sı ile Dabacurul Daba sı Farklı mı?

Vedat Demir - 28 Aralık 2005
SAYIN ÇEVİRMEN AĞALDABADA DABA KELİMESİNİ KASABA ANLAMINDA TERCÜME EDİYORSUNUZ DABACURULDA İSE BAŞKA BİR KELİMEDEN TÜRETİP İNCE İP ANLAMINDA KULLANIYORSUNUZ BU İKİ KÖY İSMİNDEKİ DABA KELİMESİ FARKLI BİR KELİMEMİ.
Gülizar Urhan

Meydancık Yok

Gülizar Urhan - 26 Aralık 2005
ya tamamda haniya bizim meydancığımız. olmaz ama böyle. şavşatın en güzel beldelerinden biri ve ismi listede yok. lütfen ama lütfen en kısa zamanda güzel köyümün ismini listede görmek istiyorum okey mi. bütün şavşat, meydancıklılara selam. özellikle kumaşete. GÜLİZAR URHAN (PİRELERDEN)
Oktay Durmuş

Mokta

Oktay Durmuş - 25 Aralık 2005
arkadaş herkes kendi köyünü sorarsa bende sorarım “mokta” ne anlama geliyor
Badem Şentürk

Sırasinkot

Badem Şentürk - 25 Aralık 2005
Şavşat’ın köyleri diyorsunuz. HaniÇayağzı nerde. Lütven ayrım yapmayalım. Herkese selam :)
Sibel Demir

Suloban / Armutlu (Pantalı) Yer

Sibel Demir - 24 Aralık 2005
Her zaman merak ettiğim konu idi, Köylerin anlamları, bizi aydınlattığınız için çok teşekkür ederim bir SuLobanlı olarak sağolun Sulobanı sulu yer olarak algılıyorduk ama armutlu demekmiş öğrendiğim iyi oldu. Şavşat’ın anlamı ne onuda yazarsanız sevirim.

Emeği geçenlere teşekkürler.
Aykut Özcan

Süles

Aykut Özcan - 21 Aralık 2005
benimde dikkatimi çekti Eda Kara süles yok bende yukarki sülesliyim yani annem oralı ama :) Süles ne demek bide onu açıklarsanız arkadaşlar.
Nevzer Yılmaz

Uked ve Sabzelat

Nevzer Yılmaz - 21 Aralık 2005
arkadaşlar uked in anlamı varsa rica edyim birde sabzelat
Cahit Levent

Cinal ???

Cahit Levent - 20 Aralık 2005
ola cinalin anlami nedur.

Süles Anlamı Yok

- 20 Aralık 2005
Hani sülesin anlamı yok iyi madem ben bilidiğim kadarıyla söyliyim kara orman mış!

Tarih Üye Listesi